Doelstellingen | 1: Nieuwkomers

Doelstelling 1: Nieuwkomers

Nieuwkomers weten zich welkom en thuis in Utrecht en kunnen zich maximaal ontwikkelen en ontplooien voor hun toekomst in Utrecht of ergens anders.

Wat hebben we bereikt in 2025?

We hebben kwalitatief goede asielopvang met Plan Einstein concept en opvang en begeleiding van ongedocumenteerde mensen en dakloze EU-migranten gerealiseerd.
We hebben bijgedragen aan de huisvesting en inburgering van statushouders.
Ook is het gelukt om nieuwe en vervangende gemeentelijke opvang voor Oekraïense vluchtelingen te realiseren, en waar nodig hen te ondersteunen en te faciliteren in zelfredzaam worden.

Beleidskader

Deze doelstelling komt voort uit onderstaande beleidsdocumenten

Beleidsdocument	Vastgesteld	Toelichting
Beleidsnota Utrecht Onderdak	2024	Utrechts kader voor de invulling van maatschappelijke opvang.
Thuis in Utrecht	2021	Nota van uitgangspunten Inburgering
Kaders nieuwe grootschalige opvanglocaties asielopvang Utrecht	2020	Uitgangspunten en randvoorwaarden voor realiseren van nieuwe locaties voor asielopvang in Utrecht met Plan Einstein

Effectindicatoren

Indicator	Nulmeting	Doelstelling 2024	Realisatie 2024	Doelstelling 2025	Realisatie 2025	Doelstelling 2026
% van mensen die inburgeren dat “een gevoel van erbij te horen” ervaart in hun buurt en in Utrecht.	Gezinsmigranten 61%/ Asielstatushouders 50% (2023)	-	Gezinsmigranten 61%/ Asielstatushouders 50%	Gezinsmigranten >61%/ Asielstatushouders >50%	Gezinsmigranten 54%/ Asielstatushouders 58%	Gezinsmigranten >61%/ Asielstatushouders >50%
	Gezinsmigranten 61%/ Asielstatushouders 50% (2023)	-	Gezinsmigranten 61%/ Asielstatushouders 50%	Gezinsmigranten >61%/ Asielstatushouders >50%	Gezinsmigranten 54%/ Asielstatushouders 58%	Gezinsmigranten >61%/ Asielstatushouders >50%
Stoplicht duiding
Oorsprong	Raadsvoorstel Aanpassing beleidscyclus en programmabegroting
Toelichting	met deze indicator meten we of mensen die inburgeren zich weten te verbinden met Utrecht, ‘thuis weten’, de hoofdoelstelling van aanpak inburgering
Extra toelichting	De nulmeting en doelstelling wijken af van de informatie in de programmabegroting 2025 vanwege voortschrijdend inzicht in de juiste berekening van het percentage en omdat de verschillende doelgroepen zeer uiteenlopend antwoordpatroon laten zien.
Bron	Rapportage inburgering
Analyse	Dit is een nieuwe indicator per 2024, de eerste Monitor inburgering (nulmeting) is in oktober 2023 uitgevoerd en in januari 2024 uitgebracht. Door de opbouw van de monitor is hier de score weergegeven op de vraag Heeft u problemen in het dagelijks leven door het gevoel 'er niet bij te horen' of 'niet thuis te voelen'? (% 'nee'). Voor de volledigheid geven we hier de resultaten voor alle antwoordcategorieën van de rapportage 2026 (en 2025/ 2024): score “Ja”: GM = 30% (28%/ 26%) en AS = 23% (37%/ 23%) score “Nee”: GM = 54% (61%/65%) en AS = 58 (50% /53%) score “Wil ik niet zeggen”: GM = 17% (11% /9%) en AS = 19% (12% /24%)
% van mensen die inburgeren dat werkt, opleiding volgt, of meedoet door vrijwilligerswerk.	24% (2024)	-	24%	30%	32%	50%
	24% (2024)	-	24%	30%	32%	50%
Stoplicht duiding	Uitvoering / loopt volgens planning
Oorsprong	Raadsvoorstel Aanpassing beleidscyclus en programmabegroting
Toelichting	Met deze indicator meten we of we mensen die inburgeren actief bijdragen aan de samenleving.
Extra toelichting	Steeds meer mensen combineren inburgering met werk, vrijwilligerswerk of een opleiding. Van deze 32% heeft driekwart betaald werk.
Bron	Registratie Werk en Inkomen
Analyse	We streven naar een stijging van dit percentage.
% mensen dat niet meer inburgeringsplichtig is (per cohort).	Cohort 2022: 32%/ Cohort 2023: 11% (2025)	-	-	-	Cohort 2022: 32%/ Cohort 2023: 11%	cohort 2022: 70%/ Cohort 2023: 40%/ Cohort 2024: 15%
	Cohort 2022: 32%/ Cohort 2023: 11% (2025)	-	-	-	Cohort 2022: 32%/ Cohort 2023: 11%	cohort 2022: 70%/ Cohort 2023: 40%/ Cohort 2024: 15%
Stoplicht duiding	Niet bekend
Oorsprong	Raadsvoorstel Aanpassing beleidscyclus en programmabegroting
Toelichting	Met deze indicator meten we of mensen die inburgeren aan hun inburgeringsplicht voldaan hebben. De termijn waarbinnen je moet inburgeren is 3 jaar vanaf het vaststellen van het Persoonlijk Inburgeringsplan (PIP).
Extra toelichting	De termijn waarbinnen je moet inburgeren is 3 jaar vanaf het vaststellen van het Persoonlijk Inburgeringsplan (PIP). Daarom is een percentage van 32% voor cohort 2022 lager dan verwacht. Het percentage is echter vergelijkbaar met andere steden uit de G4 en hoger dan het landelijk gemiddelde (23%). Een verklaring is dat DUO in het cohort ook mensen meerekent die in 2022 inburgeringsplichtig werden, maar van wie de inburgeringstermijn later start. Het stoplicht is grijs omdat er nog geen doelstelling was bepaald.
Bron	Cijfers DUO (Open Onderwijsdata), beschikbaar sinds najaar 2025
Analyse	Doelstellingen zijn erop gericht dat in de komende jaren het percentage dat niet meer inburgeringsplichtig is sneller stijgt dan in eerdere cohorten.

Activiteiten

Nieuwe activiteiten in 2025
Deze activiteiten hebben we gerealiseerd zoals in de Programmabegroting 2025 opgenomen.

We hebben ons onder andere door lobby op de asielwetten ingezet voor het behoud van humaan asielbeleid (motie 310 ).

Deze activiteiten hebben we afwijkend of anders gerealiseerd dan opgenomen in Programmabegroting 2025.

Het Rijk heeft de pilot Landelijke Vreemdelingen Voorziening gestopt per 31 december 2024. zodat van een landelijke uitrol van deze pilot geen sprake meer is.

Activiteiten die we niet meer zouden doen in 2025
Niet van toepassing.

Activiteiten die we zouden blijven doen in 2025
Deze activiteiten hebben we uitgevoerd zoals in de Programmabegroting 2025 opgenomen.

We hebben de zoektocht naar (duurzame) locaties voor de opvang van asielzoekende mensen in de stad voortgezet. Op de Vlampijpstraat is in het voorjaar een tijdelijke locatie voor 220 bewoners geopend. Het besluit om de locatie Europalaan voor langere tijd geschikt maken als opvanglocatie is in het najaar genomen en de plannen worden nu verder uitgewerkt. De zoektocht naar andere locaties verspreid over de stad blijft doorgaan om de taakstelling in het kader van de Spreidingswet te halen.
De gemeentelijke doelstelling was om 75% (1491 plekken) van de taakstelling Spreidingwet te realiseren. Utrecht had in deze periode 1805 asielopvangplekken beschikbaar. We realiseerden dus een percentage van 93%.

Het programma met activiteiten en cursussen van Plan Einstein is doorgezet op alle reguliere asielopvanglocaties. Op de nieuwe locatie Vlampijpstraat is vanaf de start ingezet op het toeleiden naar werk. We hebben extra ingezet op activiteiten voor jongvolwassenen en er zijn ook meer jongvolwassenen bereikt.
We hebben in 2025 opnieuw met de partners gewerkt volgens het convenant gezond pedagogisch klimaat voor alleenstaande minderjarige vluchtelingen op alle AMV locaties van COA. We zijn in 2025 gestart met de herijking van het convenant zodat deze werkwijze toekomstbestendig is.
We hebben statushouders gematcht aan beschikbare woningen, zo dragen wij bij aan het realiseren van de huisvestingstaakstelling. Daarnaast zijn er tussenvormen gerealiseerd waar statushouders tijdelijk kunnen verblijven, bijvoorbeeld in afwachting van gezinshereniging. Deze tussenvoorzieningen ontlasten de reguliere woningmarkt en de asielketen
We hebben in Utrecht het aantal opvangplekken (335) voor ongedocumenteerde mensen kunnen handhaven, ook omdat we in december 2024 de voorlopige rechtszaak tegen het Rijk gewonnen hebben over ten onrechte stoppen van de LVV. Begeleiding en activering hebben we in afgeslankte vorm voortgezet met beperktere middelen.
We hebben het aantal opvangplekken en de begeleiding van kwetsbare EU-migranten uitgebreid. We hebben een kleinschalige vrouwenopvang voor dak- en thuisloze EU-vrouwen geopend.
We hebben de Utrechtse aanpak inburgering uitgevoerd. In 2025 hebben we 1.131 nieuwe inburgeraars in begeleiding genomen. Daarvan is bijna de helft gezinsmigrant.
De lobby richting het Rijk om, zoals bestuurlijk is afgesproken, het uitvoeringsbudget voor inburgering te laten meegroeien met de aantallen heeft helaas nog niet geleid tot de beloofde passende financiering.
We hebben in Utrecht het aantal gemeentelijke opvangplekken voor Oekraïense ontheemden kunnen handhaven door nieuwe locaties te openen, bestaande locaties te verlengen en te kijken naar het beter benutten en optimaliseren van de opvangcapaciteit. Elke locatie wordt beheerd door een sociale beheerpartij die zorgt voor een schone, leefbare en veilige opvanglocatie.
We hebben ingezet op taal en het begeleiden van Oekraïense ontheemden naar passend werk, onder andere met ondersteuning van een gespecialiseerde, Oekraïens sprekende werkspecialist.

Deze activiteiten hebben we afwijkend of anders gerealiseerd dan opgenomen in de Programmabegroting 2025.

Weldi is een samenwerking van 10 Europese steden over vormen van “welcoming cities” voor vluchtelingen. We hebben daarin onder andere de City Rights App voor ongedocumenteerden als Utrecht ontwikkeld en die app is sinds zomer 2025 gestart.

Financiën 1: Nieuwkomers

x € 1.000
Omschrijving	Actuele Begroting 2024	Realisatie 2024	Nominale Begroting 2025	Actuele Begroting 2025	Realisatie 2025	Verschil Actueel/ Realisatie
Baten	38.196	34.664	4.029	44.560	38.702	-5.858
Vreemdelingen	38.196	34.664	4.029	44.560	38.702	-5.858
Lasten	51.594	46.720	14.095	55.402	52.582	2.820
Vreemdelingen	51.594	46.720	14.095	55.402	52.582	2.820
Totaal Baten en Lasten	-13.398	-12.056	-10.067	-10.842	-13.880	-3.039
Onttrekking reserves	3.442	3.442	0	838	838	0
Toevoeging reserves	1.061	1.061	0	0	0	0
Saldo Onttrekking en Toevoeging reserves	2.380	2.380	0	838	838	0
Totaal	-11.018	-9.676	-10.067	-10.004	-13.042	-3.039

In onderstaande tabel zijn de verschillen in de baten, lasten en reserves tussen de realisatie en actuele Begroting 2025 toegelicht.

x € 1.000
Toelichting verschillen	Bedrag	I/S
Baten	-5.858
Er zijn meer middelen uit de SPUK LVV (rechtszaak voorlopige voorzieningen) ontvangen dan begroot.	591	I
Bij de voorjaarsnota 2025 is een inschatting gedaan van eventuele extra inkomsten Rijk voor Inburgering ter dekking van het in de begroting verwerkte knelpunt. Deze inschatting is achteraf te hoog gebleken.	-2.076	I
Er is sprake van minder inzet vanuit de SPUK Inburgering dan begroot, zie lasten.	-966	I
De incidentele EU-subsidie voor project WELDI was niet begroot (zie lasten).	266	I
Door de lagere bestedingen voor opvang van Oekraïense vluchtelingen (zie lasten) is de afrekening met het Rijk lager dan begroot.	-3.673	I
Lasten	2.820
Bij de bepaling van het knelpunt Inburgering bij de voorjaarsnota 2025 is er rekening mee gehouden om dit bedrag te dekken vanuit de reserve Inburgering. Dit bedrag was nog niet begroot.	-735	I
Er is sprake van minder inzet vanuit de SPUK Inburgering dan begroot. Dit als gevolg van een lagere instroom dan verwacht.	966	I
Inzet voor project WELDI vanuit de EU-subsidie was niet begroot.	-266	I
De ontvangen middelen vanuit de septembercirculaire 2025voor de pilot EU-(arbeids)migranten zijn niet verwerkt in de begroting van deze doelstelling in 2025. De middelen zijn onderdeel van het resultaat op de Algemene Middelen (Gemeentefonds).	-950	I
Lagere lasten voor de opvang van Oekraïnse vluchtelingen doordat er minder inzet nodig was voor begeleiding, beveiliging, recreatieve en educatieve activiteiten door sociaal beheerders.	3.673	I
Overige lasten	132	I